Trong phong thủy âm trạch, trước khi nói đến hướng mộ, ngày giờ hạ táng hay 72 Long Phân Kim, cần nhìn toàn bộ cuộc đất.

Một ngôi mộ có hướng đẹp nhưng đặt trong một thế đất bí bách, phía sau không có điểm tựa, hai bên trống trải hoặc phía trước bị đường đâm thẳng thì chưa thể đánh giá là một bố cục hoàn chỉnh.

Bốn yếu tố Huyền Vũ – Thanh Long – Bạch Hổ – Minh Đường chính là những thành phần cơ bản để đọc hình thế của một khu mộ.

Có thể hiểu đơn giản:

Huyền Vũ là chỗ dựa phía sau.
Thanh Long và Bạch Hổ là thế ôm hai bên.
Minh Đường là khoảng mở phía trước.

Khi bốn yếu tố này phối hợp hài hòa, khu mộ mới hình thành được một thế đất có tính tàng phong, tụ khí theo quan niệm phong thủy truyền thống.

1. MINH ĐƯỜNG, HUYỀN VŨ, THANH LONG, BẠCH HỔ LÀ GÌ?

Trong phong thủy Loan Đầu, một cuộc đất thường được quan sát theo thế Tứ Tượng:

Huyền Vũ: phía sau;
Thanh Long: bên trái;
Bạch Hổ: bên phải;
Chu Tước: phía trước.

Đối với khu mộ, Chu Tước thường gắn với khu vực Minh Đường phía trước.

Có thể hình dung bố cục cơ bản như sau:

                 HUYỀN VŨ
             Núi / đồi / gò cao
                    ↓
          ┌─────────────────┐
          │                 │
          │    KHU MỘ       │
Thanh     │                 │    Bạch
Long      │                 │    Hổ
bên Tả    │                 │    bên Hữu
          └─────────────────┘
                    ↓
                MINH ĐƯỜNG
             Khoảng đất phía trước
                    ↓
              ÁN SƠN / TRIỀU SƠN

Điều cần nhớ là Tả – Hữu nên được thống nhất theo một hệ quy chiếu, thông thường khi khảo sát khu mộ có thể quy ước theo hướng từ khu mộ nhìn ra phía Minh Đường.

Đây là điểm rất quan trọng khi lập bản vẽ, bởi nếu người khảo sát và người thi công hiểu trái – phải theo hai hướng khác nhau thì toàn bộ bố cục có thể bị đảo ngược.

2. VÌ SAO PHẢI XÁC ĐỊNH TỨ TƯỢNG TRƯỚC KHI ĐẶT MỘ?

Một trong những sai lầm thường gặp khi làm khu lăng mộ là:

Chọn hướng mộ trước rồi mới tìm vị trí đặt mộ.

Cách làm này dễ khiến người thiết kế bị phụ thuộc vào một con số trên La Kinh mà bỏ qua hình thế thực tế.

Phong thủy Loan Đầu có cách tiếp cận ngược lại:

Nhìn đất → xem thế → tìm huyệt → xét sơn thủy → rồi mới lập hướng.

Có thể hiểu: Hình thế là nền tảng, Lý Khí là lớp kiểm tra chuyên sâu.

Nếu cuộc đất phía sau không có điểm tựa, hai bên bị xung phá, phía trước quá hẹp hoặc nước chảy xiết, việc chỉ chăm chăm tìm một hướng “đẹp” sẽ không giải quyết được vấn đề tổng thể.

3. CÁCH XÁC ĐỊNH HUYỀN VŨ CHO KHU MỘ

Huyền Vũ nằm ở đâu?

Huyền Vũ là khu vực phía sau khu mộ, đối diện với Minh Đường.

Đây được xem là phần “chẩm” của cuộc đất.

Nếu đứng trong khu mộ và nhìn ra phía trước, Huyền Vũ nằm ở phía sau lưng.

Trong địa hình tự nhiên, Huyền Vũ có thể là:

Núi;
Đồi;
Gò đất;
Dải địa hình cao;
Sườn đất;
Một khu vực địa hình ổn định phía sau.

Theo quan niệm phong thủy truyền thống, Huyền Vũ cần có tính chất:

ổn định – vững – có điểm tựa – không bị khuyết hãm.

4. HUYỀN VŨ THẾ NÀO ĐƯỢC XEM LÀ TỐT?

Một Huyền Vũ được đánh giá thuận lợi trong Loan Đầu thường có thế:

Cao hơn khu vực phía trước;
Có hình thế ổn định;
Không bị đứt gãy đột ngột;
Không bị đường lớn cắt phá;
Không bị dòng nước xung thẳng;
Không tạo cảm giác trống trải sau lưng.

Địa hình lý tưởng không nhất thiết phải là một ngọn núi thật cao.

Đây là điểm nhiều người hiểu nhầm.

Ở vùng đồng bằng, có thể gặp những cuộc đất gần như bằng phẳng. Khi đó, việc đánh giá Huyền Vũ cần dựa vào vi địa hình, chẳng hạn:

Gò thấp;
Bờ đất;
Dải địa hình nhô cao;
Hàng cây;
Khu vực địa hình phía sau.

Quan niệm “Huyền Vũ phải có núi cao” nếu áp dụng máy móc cho mọi vùng miền sẽ không phù hợp với thực tế.

5. HUYỀN VŨ KHÔNG PHẢI CỨ CAO LÀ TỐT

Đây là nguyên tắc rất đáng lưu ý.

Một khu đất có núi phía sau chưa chắc đã là Huyền Vũ đẹp.

Cần xem thêm:

Núi có ổn định không?
Có bị sạt lở không?
Địa chất thế nào?
Có nước từ trên núi chảy trực tiếp xuống khu mộ không?
Có đường giao thông cắt ngang không?
Có công trình lớn đè áp không?
Khoảng cách giữa chân núi và khu mộ có hợp lý không?

Vì vậy, Huyền Vũ phải được đánh giá bằng cả phong thủy và địa hình thực tế.

6. CÁCH XÁC ĐỊNH THANH LONG

Thanh Long nằm ở bên Tả của khu mộ.

Theo quy ước phổ biến, khi đứng từ khu mộ nhìn ra Minh Đường:

bên trái là Thanh Long.

Thanh Long được xem là phần bảo vệ và ôm bọc bên Tả.

Trong tự nhiên có thể là:

Dãy đồi;
Gò đất;
Sườn núi;
Hàng cây;
Dải cảnh quan;
Công trình có hình thế phù hợp.

Điều quan trọng không phải là “phải có một con rồng thật”, mà là hình thế bên Tả có tạo được sự ôm bọc cho cuộc đất hay không.

7. THANH LONG THẾ NÀO ĐƯỢC XEM LÀ ĐẸP?

Theo quan niệm Loan Đầu, Thanh Long thường được ưa chuộng khi có thế:

Dài – mềm – uyển chuyển – có xu hướng ôm vào Minh Đường.

Một thế Thanh Long đẹp không nhất thiết phải cao hơn rất nhiều so với khu mộ.

Ngược lại, nếu bên Tả có một khối núi hoặc công trình quá cao, áp sát khu mộ, cũng có thể tạo cảm giác mất cân bằng.

Do đó, khi xem Thanh Long cần quan sát cả:

cao độ + khoảng cách + hình dáng + hướng chạy của địa hình.

8. CÁCH XÁC ĐỊNH BẠCH HỔ

Bạch Hổ nằm bên Hữu của khu mộ, đối diện với Thanh Long.

Khi đứng trong khu mộ nhìn ra Minh Đường:

bên phải là Bạch Hổ.

Bạch Hổ cũng có thể được hình thành bởi:

Đồi;
Gò;
Dải đất;
Cây xanh;
Tường bao;
Công trình;
Địa hình tự nhiên.

Mục tiêu của việc xem Bạch Hổ là đánh giá xem phía Hữu có tạo thành một thế bảo vệ, cân bằng và hỗ trợ cuộc đất hay không.

9. THANH LONG VÀ BẠCH HỔ CÓ NHẤT THIẾT PHẢI BẰNG NHAU?

Không.

Đây là một hiểu nhầm khá phổ biến.

Trong tư duy Loan Đầu, Thanh Long và Bạch Hổ không nhất thiết phải đối xứng tuyệt đối như một bản vẽ hình học.

Điều quan trọng là:

Có thế bao bọc và cân bằng tổng thể hay không.

Một số trường phái thường dùng nguyên tắc:

Thanh Long có thể hơi động, Bạch Hổ nên có tính ổn định hơn.

Nhưng khi áp dụng thực tế vẫn phải xét địa hình cụ thể, không nên lấy một khẩu quyết rồi áp dụng cứng nhắc cho mọi cuộc đất.

10. THANH LONG CAO HƠN BẠCH HỔ CÓ PHẢI LUÔN TỐT?

Đây là câu hỏi rất nhiều gia chủ quan tâm.

Câu trả lời là:

Không nên chỉ nhìn vào chiều cao.

Ví dụ:

Một khu mộ có Thanh Long cao hơn Bạch Hổ nhưng:

Thanh Long bị đứt;
Có đường đâm xuyên;
Địa hình bị sạt;
Dòng nước xung trực tiếp;

thì chưa thể nói là tốt chỉ vì Thanh Long cao.

Ngược lại, hai bên có cao độ không bằng nhau nhưng hình thế mềm mại, ôm bọc, không tạo xung phá thì vẫn có thể hình thành bố cục hài hòa.

Trong phong thủy Loan Đầu:

Hình thế quan trọng hơn một con số cao – thấp đơn thuần.

11. CÁCH XÁC ĐỊNH MINH ĐƯỜNG

Nếu Huyền Vũ là phần tựa phía sau thì Minh Đường là phần mở phía trước.

Đây là một trong những khu vực quan trọng nhất khi quy hoạch nghĩa trang gia đình.

Đứng từ khu mộ nhìn ra phía trước, khu vực rộng mở trước mặt chính là nơi cần nghiên cứu Minh Đường.

Minh Đường có thể bao gồm:

Sân trước khu mộ;
Khoảng đất tự nhiên;
Thảm cỏ;
Hồ nước;
Khoảng cây thấp;
Không gian hành lễ;
Vùng đất mở trước cổng.

12. MINH ĐƯỜNG NHƯ THẾ NÀO ĐƯỢC XEM LÀ TỐT?

Theo quan niệm phong thủy truyền thống, Minh Đường thường được ưu tiên:

rộng – sáng – sạch – thoáng – có khả năng tụ khí.

Không nhất thiết phải rộng hàng trăm mét.

Quan trọng là tỷ lệ giữa:

khu mộ – khoảng mở – địa hình phía xa.

Một Minh Đường quá nhỏ khiến khu mộ có cảm giác bị ép.

Một Minh Đường quá rộng nhưng hoàn toàn trống trải, không có điểm dừng phía xa cũng chưa chắc tạo được bố cục đẹp.

Vì vậy, Minh Đường thường được nghiên cứu cùng:

Án Sơn và Triều Sơn.

13. ÁN SƠN – ĐIỂM DỪNG TRƯỚC MINH ĐƯỜNG

Án Sơn thường được hiểu là ngọn núi, gò hoặc điểm địa hình nằm gần phía trước cuộc đất.

Nếu Minh Đường là một khoảng mở thì Án Sơn giống như một điểm tựa thị giác ở phía xa.

Trong thiết kế cảnh quan khu lăng mộ, nếu địa hình tự nhiên không có Án Sơn rõ ràng, có thể nghiên cứu giải pháp cảnh quan như:

Gò cỏ;
Cụm cây;
Dải địa hình thấp;
Hàng cây;
Tiểu địa hình.

Tuy nhiên, không nên cố tình đắp một ngọn đồi lớn trước khu mộ chỉ để “tạo Án Sơn”.

Phong thủy cần đi cùng tỷ lệ kiến trúc và cảnh quan.

14. MINH ĐƯỜNG BỊ ĐƯỜNG ĐÂM THẲNG CÓ ĐÁNG LO?

Trong phong thủy hình thế, một con đường chạy thẳng từ xa vào khu mộ thường được xem xét dưới góc độ xung sát.

Đặc biệt cần chú ý khi:

Đường đâm thẳng vào cổng;
Đường hướng trực tiếp vào trục chính;
Xe cộ di chuyển tốc độ cao;
Địa hình tạo thành một đường xung thẳng.

Khi gặp trường hợp này, phương án xử lý không nên chỉ nghĩ đến việc đặt một vật phẩm phong thủy.

Có thể giải quyết bằng kiến trúc và cảnh quan:

cổng lệch trục + bình phong + cây xanh + địa hình đệm + sân chuyển tiếp.

Đây là cách tiếp cận phù hợp hơn với quy hoạch thực tế.

15. NƯỚC TRONG MINH ĐƯỜNG

Nếu phía trước khu mộ có:

Ao;
Hồ;
Suối;
Kênh;
Sông;
Mương nước;

thì cần xem xét kỹ dòng nước.

Theo quan niệm phong thủy truyền thống, nước phía trước thường được ưa chuộng khi:

Chảy uốn lượn;
Không xung thẳng;
Có khoảng cách phù hợp;
Không gây sạt lở;
Không làm úng khu mộ.

Đặc biệt, cần phân biệt:

“Có nước” không đồng nghĩa với “có thủy tốt”.

Một dòng nước ô nhiễm, nước tù, nước chảy xiết hoặc gây ngập úng rõ ràng là vấn đề thực tế cần xử lý trước khi nói đến phong thủy.

16. BỐ CỤC TỐI ƯU: HUYỀN VŨ TỰA – LONG HỔ ÔM – MINH ĐƯỜNG MỞ

Nếu tóm tắt cách đọc một cuộc đất bằng ngôn ngữ đơn giản nhất:

Phía sau:

Có chỗ tựa.

→ Huyền Vũ.

Bên trái:

Có thế bảo vệ và ôm vào.

→ Thanh Long.

Bên phải:

Có thế cân bằng và bảo vệ.

→ Bạch Hổ.

Phía trước:

Có khoảng mở và điểm tụ.

→ Minh Đường.

Có thể ghi nhớ bằng một câu: Sau có tựa – hai bên có ôm – trước có khoảng mở.

Đây là cách rất dễ giải thích cho gia chủ khi khảo sát thực tế.

17. CÁCH XÁC ĐỊNH TỨ TƯỢNG TRÊN THỰC ĐỊA

Khi khảo sát một khu đất dự kiến làm nghĩa trang gia đình, có thể thực hiện theo 7 bước.

Bước 1: Xác định vị trí trung tâm khu đất

Không nên đứng ngay tại cổng rồi xác định trái – phải.

Cần xác định vị trí chính của khu mộ hoặc khu huyệt dự kiến.

Bước 2: Xác định trục nhìn

Tạm xác định hướng chính mà khu mộ dự kiến nhìn ra.

Bước 3: Xác định Huyền Vũ

Quay lưng về phía sau để kiểm tra:

Núi;
Đồi;
Gò;
Địa hình;
Đường;
Công trình;
Dòng nước.

Bước 4: Xác định Thanh Long

Nhìn về bên Tả:

Có địa hình ôm không?
Có bị khuyết không?
Có đường xung không?
Có công trình áp sát không?

Bước 5: Xác định Bạch Hổ

Nhìn về bên Hữu và thực hiện đánh giá tương tự.

Bước 6: Xác định Minh Đường

Quan sát toàn bộ phía trước:

Khoảng rộng bao nhiêu?
Có vật cản không?
Có đường xung không?
Có nước không?
Có Án Sơn không?

Bước 7: Sau cùng mới đo La Kinh

Đây là trình tự rất quan trọng.

Không nên dùng La Kinh thay cho việc quan sát hình thế.

La Kinh giúp định vị và phân tích lý khí; nó không thay thế việc đọc địa hình.

18. QUY HOẠCH KHU LĂNG MỘ TRÊN ĐẤT ĐỒNG BẰNG

Một câu hỏi thực tế là:

“Nếu đất hoàn toàn bằng phẳng thì lấy đâu ra Thanh Long, Bạch Hổ và Huyền Vũ?”

Đây là trường hợp khá phổ biến ở Việt Nam.

Với khu đất đồng bằng, có thể nghiên cứu vi địa hình và cảnh quan để tạo sự phân lớp không gian.

Ví dụ:

Huyền Vũ

Có thể dùng:

Dải cây cao;
Hàng cây nền;
Gò đất thấp;
Dải cảnh quan phía sau.

Thanh Long

Có thể dùng:

Hàng cây;
Cây tán vừa;
Dải cây bụi;
Gò cảnh quan.

Bạch Hổ

Có thể dùng:

Cây xanh;
Dải cảnh quan thấp;
Tường bao;
Địa hình nhẹ.

Minh Đường

Giữ:

Sân;
Cỏ;
Khoảng trống;
Không gian hành lễ.

Như vậy, kiến trúc cảnh quan có thể hỗ trợ việc tổ chức hình thế, thay vì chờ một khu đất tự nhiên hoàn hảo.

19. CÁCH BỐ TRÍ CÂY XANH CHO LONG HỔ

Không phải cứ trồng thật nhiều cây là tạo được Long Hổ.

Cây xanh cần được sử dụng theo tầng:

Cây cao → cây trung tầng → cây bụi → thảm nền.

Mục tiêu là tạo chiều sâu và lớp bảo vệ.

Không nên:

Trồng cây quá sát mộ;
Trồng cây có bộ rễ lớn ngay cạnh huyệt;
Để cây che kín Minh Đường;
Trồng cây quá dày khiến khu mộ ẩm thấp;
Dùng cây có nguy cơ đổ vào mộ.

Đặc biệt, việc lựa chọn cây phải căn cứ vào khí hậu, thổ nhưỡng, bộ rễ và công tác chăm sóc, không nên chỉ dựa vào tên gọi phong thủy.

20. 5 LỖI PHỔ BIẾN KHI XÁC ĐỊNH MINH ĐƯỜNG – LONG HỔ

Lỗi 1: Nhìn bản đồ nhưng không đi thực địa

Bản đồ vệ tinh chỉ cho thấy một phần địa hình.

Phong thủy Loan Đầu cần nhìn:

cao độ – khoảng cách – hình dáng – hướng chạy của địa hình.

Lỗi 2: Đứng sai hướng để xác định Tả – Hữu

Phải thống nhất hệ quy chiếu trước khi lập bản vẽ.

Lỗi 3: Chỉ nhìn độ cao

Cao chưa chắc tốt.

Thấp chưa chắc xấu.

Quan trọng là hình thế và quan hệ tổng thể.

Lỗi 4: Cố tạo Long Hổ bằng kiến trúc

Không phải cứ xây tường cao hai bên là tạo được Long Hổ.

Cảnh quan cần mềm mại và phù hợp tỷ lệ.

Lỗi 5: Bỏ qua thoát nước

Đây là lỗi nghiêm trọng.

Một khu mộ có Minh Đường đẹp nhưng thoát nước kém vẫn là một phương án chưa hoàn chỉnh.

21. MINH ĐƯỜNG – HUYỀN VŨ – THANH LONG – BẠCH HỔ TRONG THIẾT KẾ HIỆN ĐẠI

Ngày nay, thiết kế khu lăng mộ không nhất thiết phải sao chép nguyên xi hình thức phong thủy cổ truyền.

Có thể chuyển hóa nguyên lý thành ngôn ngữ kiến trúc cảnh quan hiện đại.

Huyền Vũ

→ Dùng địa hình, cây nền, tường cảnh quan.

Thanh Long

→ Dùng lớp cây xanh hoặc địa hình bên Tả.

Bạch Hổ

→ Dùng cảnh quan bên Hữu có tỷ lệ phù hợp.

Minh Đường

→ Tạo sân lễ, khoảng cỏ, mặt nước hoặc không gian mở.

Án Sơn

→ Dùng địa hình hoặc cảnh quan ở khoảng cách phù hợp.

Như vậy, khu lăng mộ vừa giữ được tinh thần truyền thống vừa có diện mạo:

trang nghiêm – thanh thoát – hiện đại – gần gũi thiên nhiên.

22. CHECKLIST KHẢO SÁT KHU MỘ THEO LOAN ĐẦU

Khi khảo sát một khu đất, có thể sử dụng checklist nhanh sau:

HUYỀN VŨ

☐ Có điểm tựa phía sau
☐ Địa hình ổn định
☐ Không sạt lở
☐ Không bị đường xung phá
☐ Không có nước xối trực tiếp vào khu mộ

THANH LONG

☐ Có thế bên Tả
☐ Hình thế mềm mại
☐ Không bị khuyết quá mạnh
☐ Không có đường xung trực tiếp

BẠCH HỔ

☐ Có thế bên Hữu
☐ Không quá áp sát
☐ Không tạo thế xung phá
☐ Tỷ lệ hài hòa với Thanh Long

MINH ĐƯỜNG

☐ Có khoảng mở
☐ Tương đối bằng phẳng
☐ Không bị vật thể lớn chắn trước mặt
☐ Không có đường đâm thẳng
☐ Thoát nước tốt
☐ Có thể tổ chức không gian hành lễ

ÁN SƠN

☐ Có điểm dừng thị giác
☐ Không chắn kín Minh Đường
☐ Khoảng cách phù hợp

23. SAU KHI XÁC ĐỊNH LONG HỔ, MINH ĐƯỜNG THÌ LÀM GÌ?

Đây mới chỉ là bước đầu tiên của quy hoạch phong thủy âm trạch.

Sau khi xác định được hình thế, cần tiếp tục nghiên cứu:

Loan Đầu
↓
Lai Thủy – Khứ Thủy
↓
Thủy Khẩu
↓
Tứ Đại Cục
↓
Tọa Sơn – Hướng
↓
24 Sơn
↓
72 Long Phân Kim
↓
Bố trí từng mộ
↓
Trạch Nhật

Đây là lý do không nên chỉ hỏi:

“Mộ nên quay hướng nào?”

mà cần đặt câu hỏi rộng hơn:

“Toàn bộ cuộc đất đang hình thành thế gì?”

KẾT LUẬN

Trong phong thủy âm trạch, Minh Đường – Huyền Vũ – Thanh Long – Bạch Hổ là bốn thành phần quan trọng để đọc hình thế của một khu mộ.

Có thể ghi nhớ bằng một công thức rất đơn giản: Huyền Vũ làm chỗ tựa – Thanh Long và Bạch Hổ tạo thế ôm – Minh Đường tạo khoảng mở.

Một khu mộ được quy hoạch tốt không nhất thiết phải có núi cao, hồ nước lớn hay những công trình đồ sộ.

Quan trọng hơn là tìm được sự cân bằng giữa:

Địa hình + Sơn thủy + Không gian + Kiến trúc + Cảnh quan + Công năng.

Với những khu đất bằng phẳng, các nguyên lý này có thể được chuyển hóa thông qua thiết kế địa hình, cây xanh, sân lễ, đường dạo và các lớp cảnh quan.

Và cũng cần nhớ rằng, phong thủy là một hệ thống lý luận truyền thống; những nhận định về “khí”, “cát – hung” hay ảnh hưởng đến hậu duệ thuộc phạm vi tín ngưỡng và văn hóa, không nên thay thế các yêu cầu về địa chất, xây dựng, môi trường và an toàn.

MỘC ECO – KIẾN TRÚC | CẢNH QUAN | PHONG THỦY

MỘC ECO tiếp cận quy hoạch khu lăng mộ gia đình theo hướng kết hợp phân tích hình thế phong thủy với kiến trúc và cảnh quan, nhằm tạo nên một không gian trang nghiêm, hài hòa và có khả năng sử dụng lâu dài cho nhiều thế hệ.

Khảo sát cuộc đất – Phân tích Loan Đầu – Quy hoạch tổng thể – Bố trí mộ phần – Kiến trúc cảnh quan – Nghiên cứu phong thủy.

Kiến tạo không gian trang nghiêm cho người đã khuất – gìn giữ giá trị cho các thế hệ mai sau

Xem thêm: